Bu sayfalarda Eski Çağ’dan Orta Çağ’a uzanan Çin ve Sâsânî imparatorlukları işleniyor. Etkinlikler tarih şeridi hazırlamanızı, 5N1K sorularını cevaplamanızı ve yönetim ile ordu tablolarını doldurmanızı istiyor.
Sayfaya git:Sayfa 188Sayfa 190Sayfa 191Sayfa 193
9. Sınıf Tarih Ders Kitabı Sayfa 188 Cevapları
Çin tarih şeridiEtkinliks. 188
Tablodaki bilgilerden yararlanarak Çin’in başlıca siyasi ve askerî olaylarını bir tarih şeridine yerleştirip kısaca açıklayınız.
Cevabı göster
Tarih şeridine şu tarihler sırayla yerleştirilir. MÖ 221: Çin’de ilk siyasi birlik sağlandı, imparatorluk dönemi başladı. MS 220: Merkezî otorite kayboldu, birlik bozuldu. 580: Sui Hanedanlığı Çin’i yeniden birleştirdi. 618: Tang Hanedanlığı başladı ve altın çağ yaşandı. 712-756: İmparator Xuanzong, Türkistan için Türkler ve Araplarla mücadele etti. 751: Talas Savaşı kaybedildi, Türkistan’daki nüfuz yitirildi. 755: İsyanlar başladı. 906: Tang Hanedanlığı sona erdi.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Çin Uygarlığı
9. Sınıf Tarih Ders Kitabı Sayfa 190 Cevapları
Çin yönetimEtkinliks. 190
Kaynaklara göre Çin İmparatorluğu’nun yönetim yapısının özelliklerini tabloya yazınız.
Cevabı göster
Hükümdar “Gök’ün oğlu” sayılır; yetkisini Gök’ten aldığına inanılır ve kutsal kabul edilir. Hükümdar hem devletin hem halkın efendisidir, feodal prenslerin en üstündedir. Hükümdarlık babadan oğula geçer, baş kadının büyük oğlu veliahttır. Toplum asiller (Şe) ve köylüler (Nong) olarak ayrılır, kölelik de vardır. Tang döneminde imparatorun altında bir başbakan ve üç sekreterlik bulunur; sınır bölgeleri genel valiliklerle yönetilir.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Çin Uygarlığı
Çin orduEtkinliks. 190
Kaynaklara göre Çin İmparatorluğu’nun ordu yapısının özelliklerini tabloya yazınız.
Cevabı göster
Çin ordusunun çoğunluğunu piyadeler oluşturur. Ancak hızlı Göktürk atlılarına karşı, onlara benzeyen hafif süvari birlikleri özel olarak seçilir. Sınır bölgelerinde askerî tarım toplulukları (tuntian) kurulur; askerler hem tarım yapar hem de bölgeyi denetler. Batı bölgesinde garnizonlar bulunur. Subaylar kılıç, miğfer ve zırh kullanır; Tang dönemi duvar resimleri süvarilerin önemini gösterir.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Çin Uygarlığı
9. Sınıf Tarih Ders Kitabı Sayfa 191 Cevapları
5N1K – NeEtkinliks. 191
Metin ve Kaynak G’ye göre Sâsânî İmparatorluğu ile ilgili gelişmeler nelerdir?
Cevabı göster
Sâsânî İmparatorluğu’nun kurulması, I. Hüsrev döneminde yükselmesi, Göktürklerle ittifak kurularak Ak Hun Devleti’nin yıkılması ve Doğu Roma ile uzun süren savaşlardır. Ayrıca Sâsânîlerin İstanbul karşısına kadar ilerlemesi, Ninova’da yenilmesi ve İslam orduları karşısında Kadisiye ile Nihavend’de yenilerek yıkılması anlatılır.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: İran Uygarlığı
5N1K – NeredeEtkinliks. 191
Sâsânîlerle ilgili gelişmeler nerede gerçekleşmiştir?
Cevabı göster
Gelişmeler İran merkezli olarak Mezopotamya, Anadolu ve Türkistan sınırında yaşanmıştır. Savaşlar Anadolu’da, İstanbul’un karşısındaki Khalkedon’da (Kadıköy), Ninova’da, Irak’taki Kadisiye’de ve İran’daki Nihavend’de geçmiştir. Ak Hunlarla mücadele ise Türkistan ve Afganistan dolaylarında olmuştur.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: İran Uygarlığı
5N1K – Ne zamanEtkinliks. 191
Sâsânîlerle ilgili gelişmeler ne zaman gerçekleşmiştir?
Cevabı göster
Devlet 226’da kurulmuştur. I. Hüsrev 531-579 yılları arasında hüküm sürmüş, Ak Hunlar 557’de yıkılmıştır. Herakleios 622’de sefere çıkmış, Sâsânîler 626’da Kadıköy’e kadar gelmiş ve 627’de Ninova’da yenilmiştir. Kadisiye 636’da, Nihavend 642’de yapılmış, devlet 651’de sona ermiştir.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: İran Uygarlığı
5N1K – NasılEtkinliks. 191
Sâsânîlerle ilgili gelişmeler nasıl gerçekleşmiştir?
Cevabı göster
Erdeşir, Part egemenliğine son vererek devleti kurmuştur. Ak Hunlar, Göktürklerle kurulan ittifak sonucunda yıkılmış ve toprakları paylaşılmıştır. Doğu Roma ile yaklaşık dört yüz yıl süren savaşlar yapılmış, Herakleios’un seferleriyle Sâsânîler Anadolu’dan çıkarılmıştır. İslam orduları da büyük meydan savaşlarıyla İran’ı adım adım fethetmiştir.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: İran Uygarlığı
5N1K – NiçinEtkinliks. 191
Sâsânîlerle ilgili gelişmeler niçin gerçekleşmiştir?
Cevabı göster
Sâsânîler kendilerini Pers İmparatorluğu’nun mirasçısı saydıkları için eski Pers sınırlarına, özellikle Anadolu’ya ulaşmak istemiştir; bu da Doğu Roma ile savaşlara yol açmıştır. Ak Hunlarla mücadelenin nedeni ipek ticareti yapılan yolların denetimidir. Sürekli savaşlar Sâsânîleri yıpratmış, bu da İslam fetihlerini kolaylaştırmıştır.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: İran Uygarlığı
5N1K – KimEtkinliks. 191
Sâsânîlerle ilgili gelişmelerde kimler etkili olmuştur?
Cevabı göster
Devletin kurucusu Erdeşir, en sevilen hükümdar I. Hüsrev ve son hükümdar III. Yezdicerd etkili olmuştur. Göktürk Yabgusu İstemi, Doğu Roma İmparatoru Herakleios, Sâsânî komutanı Şehrbaraz ve İstanbul’u kuşatan Avarlar da gelişmelerde rol oynamıştır. Son olarak Kadisiye ve Nihavend’de savaşan İslam orduları belirleyici olmuştur.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: İran Uygarlığı
9. Sınıf Tarih Ders Kitabı Sayfa 193 Cevapları
Sâsânî yönetimEtkinliks. 193
Kaynaklara göre Sâsânî İmparatorluğu’nun yönetim yapısının özelliklerini tabloya yazınız.
Cevabı göster
Hükümdar “şahlar şahı” anlamına gelen şahanşah unvanını taşır. Son sözü hükümdarın söylediği bir danışma kurulu vardır. Hükümdarın yetkileri yazılı kanunlar ile dinî, ahlaki ve örfi geleneklerle sınırlıdır; din adamları konseyi hükümdar üzerinde etkilidir. Yönetim güçlü bir merkeziyetçiliğe dayanır, işler divanlarda görülür ve kararları hükümdar onaylar. Baş vezir ikinci adamdır; ülke dört büyük eyalete ayrılmış ve valilerle yönetilmiştir. Hükümdarlar kendi tasvirlerini taşıyan paralar bastırmıştır.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: İran Uygarlığı
Sâsânî orduEtkinliks. 193
Kaynaklara göre Sâsânî İmparatorluğu’nun ordu yapısının özelliklerini tabloya yazınız.
Cevabı göster
Ordu süvari ve piyadelerden oluşur; ana gücü süvarilerdir. Süvari daha saygındır ve daha fazla maaş alır. Hafif okçu süvari ile ağır zırhlı mızraklı süvari vardır; zamanla ağır zırhlı süvari öne çıkar. Okçu piyade daha çok kuşatmalarda kullanılır. Zırh teknolojisi ileridir ve Romalılar tarafından örnek alınmıştır. Ordu onluk sisteme göre düzenlenmiş, farklı etnik gruplardan asker alınmıştır. Askerlere maaş ödenmiş, bazılarına ikta olarak arazi verilmiştir. Savaş filleri en etkili güçlerden biridir.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Orta Çağ’da Askeri Organizasyonlar
Sıkça Sorulan Sorular
Talas Savaşı Çin için ne anlama gelir?
751’deki Talas Savaşı’nı kaybeden Çin, Türkistan’daki nüfuzunu yitirdi.
Sâsânî hükümdarlarının unvanı nedir?
Sâsânî hükümdarları “şahlar şahı” anlamına gelen şahanşah unvanını kullanırdı.
Yazılıya mı hazırlanıyorsun? 9. sınıf tarih yazılı soruları sayfamızda örnek yazılılar ve cevap anahtarı var.
Bu sayfadaki cevaplar öğrencilere yol göstermek için Tarih Vakti tarafından yazılmıştır. Soruların ve kaynak metinlerin tam hâli MEB ders kitabındadır; açık uçlu sorularda kendi cümlelerinle cevap vermen beklenir.
Hazırlayan: Ramazan Yıldırım · Cevaplar Tarih Vakti tarafından yazılmıştır; soruların tam metni için MEB ders kitabına bakınız. · Son güncelleme: Kasım 2026
