Bu sayfalarda I. Dünya Savaşı’nı doğuran rekabeti, blokları ve Osmanlı’nın savaşa girişini, ardından Kafkas Cephesi’ndeki Sarıkamış Harekâtı’nı öğreniyoruz. Sorular karikatür ve harita yorumu ile cephedeki fedakârlığı değerlendirmeyi istiyor.
Sayfaya git:Sayfa 283Sayfa 284Sayfa 285Sayfa 289Sayfa 290
11. Sınıf Tarih Ders Kitabı Sayfa 283 Cevapları
Soru 1Kaynak sorusus. 283
Karikatüre göre XIX. yüzyıl sonunda ABD’nin dış politikasını belirleyen temel etken sizce nedir?
Cevabı göster
Örnek cevap: Temel etken ekonomik çıkarlardı. ABD, Monroe Doktrini gereği Avrupa’nın siyasi kavgalarına karışmıyor, ama tarım ürünleri, un, demir ve yağ gibi mallarını dünyanın her yerine satarak ekonomik gücünü büyütüyordu. Karikatürde Avrupalı hükümdarların ABD’nin ihracat yüklü gemisi karşısında çaresiz kalması, ABD’nin gücünü silahtan çok ticaretten aldığını gösteriyor.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: I.Dünya Savaşı’nın Nedenleri
Soru 2Kaynak sorusus. 283
Siz olsaydınız bu karikatüre hangi ismi verirdiniz? Gerekçenizi açıklayınız.
Cevabı göster
Örnek cevap: “Zırhı Buğdaydan Bir Dev.” Çünkü karikatürde ABD’nin en güçlü silahının savaş gemisi değil, dünyaya sattığı ürünlerle dolu ticaret gemisi olduğu anlatılıyor. “Ambarı Dolu Olan Kazanır” ya da “Ekonominin Donanması” gibi isimler de olur; önemli olan ismin ekonomik gücün askerî güçten etkili olabileceği fikrini yansıtmasıdır.
11. Sınıf Tarih Ders Kitabı Sayfa 284 Cevapları
İttifakKaynak sorusus. 284
Harita 3.3’ten yararlanarak İttifak Devletleri’nin İtilaf Devletleri’ne üstün gelmek için nasıl bir politika izlemesi gerektiğini açıklayınız.
Cevabı göster
Örnek cevap: Haritada Almanya ve Avusturya-Macaristan’ın batıdan Fransa, doğudan Rusya, denizlerden de İngiltere tarafından çevrildiği görülüyor. Bu yüzden İttifak Devletleri iki cephede uzun bir savaşa girmemeli, önce bir rakibi hızla saf dışı bırakıp sonra diğerine yönelmeliydi. Osmanlı ve Bulgaristan gibi yeni müttefikler kazanarak Boğazları kontrol etmek ve Rusya’nın İngiltere ile Fransa’dan yardım almasını engellemek de çok önemliydi. Ayrıca İtilaf’ın sömürge ve ticaret yollarını, özellikle Süveyş’i tehdit ederek onların gücünü bölmeye çalışmalıydı.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: I.Dünya Savaşı’nın Nedenleri
11. Sınıf Tarih Ders Kitabı Sayfa 285 Cevapları
Savaşa girişKaynak sorusus. 285
Osmanlı’nın I. Dünya Savaşı’na katılması, Almanya ve müttefiklerine siyasi ve askerî bakımdan ne gibi kazançlar getirmiş olabilir?
Cevabı göster
Örnek cevap: Askerî açıdan Kafkas, Kanal, Irak, Çanakkale gibi yeni cepheler açıldı; İtilaf Devletleri kuvvetlerini bölmek zorunda kaldı ve Almanya ile Avusturya-Macaristan Avrupa’da rahatladı. Boğazların kapanmasıyla İngiltere ve Fransa, Rusya’ya yardım gönderemedi. Süveyş Kanalı ve Hindistan yolu tehdit altına girdi. Siyasi açıdan halifenin cihat ilanı, İngiliz ve Fransız sömürgelerindeki Müslümanları etkileme umudu doğurdu; ayrıca Osmanlı’nın stratejik konumu ve insan gücü İttifak cephesine katılmış oldu.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: I.Dünya Savaşı’nın Nedenleri
11. Sınıf Tarih Ders Kitabı Sayfa 289 Cevapları
SarıkamışKaynak sorusus. 289
Kafkas Cephesi’nin askerî ve coğrafi koşullarını dikkate alarak Osmanlı askerinin fedakârlığını vatanseverlik açısından değerlendiriniz.
Cevabı göster
Örnek cevap: Mehmetçik; sarp dağlarda, karla kaplı patikalarda, dondurucu soğukta ve çoğu zaman yazlık elbiselerle savaştı. En yakın demiryolu cepheden yüzlerce kilometre uzaktaydı, erzak kağnılarla, hatta kadınların sırtında taşınıyordu; kışlık giysi taşıyan gemiler de batırılmıştı. Buna rağmen askerler Allahuekber Dağları’nı aşmak için saatlerce yürüdü ve binlercesi şehit oldu. Bu fedakârlık, vatan toprağını korumak için her zorluğa göğüs geren derin bir vatan sevgisinin ve görev bilincinin örneğidir.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Osmanlı’nın I.Dünya Savaşı’na Girişi ve Kafkas Cephesi
11. Sınıf Tarih Ders Kitabı Sayfa 290 Cevapları
SarıkamışKaynak sorusus. 290
Sarıkamış Harekâtı, Kafkas Cephesi’ndeki savaşların seyrini nasıl etkilemiştir?
Cevabı göster
Örnek cevap: Harekâtın başarısız olmasıyla 3. Ordu çok büyük kayıp verdi ve Osmanlı Kafkas Cephesi’nde savunmaya geçmek zorunda kaldı. Ruslar bu durumdan yararlanarak 1915-1916’da Van, Erzurum, Trabzon, Erzincan, Bitlis ve Muş’u işgal etti; bölgedeki Müslüman halk göçe zorlandı. Öte yandan Rus Kafkas Ordusu da yıpranmıştı. Cephe ancak 1917 Bolşevik İhtilali’nden sonra Rusların çekilmesiyle Osmanlı lehine döndü ve kaybedilen yerler geri alındı.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Osmanlı’nın I.Dünya Savaşı’na Girişi ve Kafkas Cephesi
Sıkça Sorulan Sorular
Sayfa 285’te Osmanlı’nın savaşa girmesinin İttifak Devletleri’ne faydası nedir?
Yeni cepheler açılarak İtilaf kuvvetleri bölündü, Boğazlar kapanınca Rusya’ya yardım yolu kesildi ve Almanya ile Avusturya-Macaristan Avrupa’da rahatladı.
Sarıkamış Harekâtı neden başarısız oldu?
Ağır kış şartları, sarp arazi, kışlık giysi ve erzak eksikliği, ikmal yollarının uzaklığı ve 10. Kolordu’nun planlanan zamanda hedefe ulaşamaması nedeniyle başarısız oldu.
Yazılıya mı hazırlanıyorsun? 11. sınıf tarih yazılı soruları sayfamızda örnek yazılılar ve cevap anahtarı var.
Bu sayfadaki cevaplar öğrencilere yol göstermek için Tarih Vakti tarafından yazılmıştır. Soruların ve kaynak metinlerin tam hâli MEB ders kitabındadır; açık uçlu sorularda kendi cümlelerinle cevap vermen beklenir.
Hazırlayan: Ramazan Yıldırım · Cevaplar Tarih Vakti tarafından yazılmıştır; soruların tam metni için MEB ders kitabına bakınız. · Son güncelleme: Kasım 2026