12. Sınıf Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi Ders Kitabı Sayfa 80-83 Cevapları

Örnek cevap: Ayrımcılık, zulüm ve baskı azaldığında toplumlar arasında güven artar, çatışma ve zorunlu göç azalır. Hukukun üstünlüğü sağlanınca insanlar yeteneklerini özgürce geliştirebilir; bu da bilim, ekonomi ve kültürde ilerlemeyi hızlandırır. Haklarına saygı duyulan halklar, yönetimleri barışçı yollarla değiştirebildiği için iç savaş ve devrim riski düşer.

📖 Konuyu ayrıntılı oku: İkinci Dünya Savaşı’nın Sonuçları

Örnek cevap: Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi’ni ilan etti, soykırımı suç sayan bir sözleşme kabul etti ve insan hakları ihlallerini izleyen bir konsey kurdu. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Uluslararası Ceza Mahkemesi gibi yargı organları ihlalleri yargılıyor. Mültecilere yardım eden kuruluşlar, Kızılay gibi insani yardım örgütleri ve sivil toplum kuruluşları ihlalleri raporluyor. Bazı devletlere ekonomik yaptırımlar da uygulanıyor.

Örnek cevap: Adalet herkese aynı ölçüyle uygulanmalıdır. Hamburg ve Dresden’in bombalanması, Hiroşima ve Nagazaki’ye atom bombası atılması, Katyn Katliamı ve Kırım Türklerinin sürgünü de insanlığa karşı suçtu ama hiçbiri yargılanmadı. Yalnızca yenilenlerin cezalandırılması “galiplerin adaleti” olarak görülür ve eşitlik ile dürüstlük ilkelerine aykırıdır. Yine de Nürnberg Mahkemesi’nin “insanlığa karşı suç” kavramını hukuka kazandırması önemli bir adımdı.

📖 Konuyu ayrıntılı oku: Ölüm Treni: Ahıska Türkleri

Maddeler bütün insanların özgür, onur ve haklar bakımından eşit doğduğunu kabul ediyor. Irk, renk, cinsiyet, dil, din ve köken ayrımı yapılmaması, yaşama, özgürlük ve güvenlik hakkı, kölelik ve işkence yasağı hedefleniyor. Yasa önünde eşitlik, keyfî tutuklanmama ve bağımsız bir mahkemede adil yargılanma hakkı da güvenceye alınıyor. Bu maddelerin ortak ideali, kardeşlik içinde yaşayan, insan onurunu koruyan adil bir dünyadır.

📖 Konuyu ayrıntılı oku: İkinci Dünya Savaşı’nın Sonuçları

Örnek cevap: İnsan hakları artık yalnızca devletlerin iç meselesi olmaktan çıkıp uluslararası bir konu hâline geldi. Devletler insan hakları karnelerine göre değerlendirilmeye başlandı, yeni sözleşmeler ve mahkemeler kuruldu. Sömürge halklarının bağımsızlık mücadelesi de manevi bir dayanak kazandı. Ancak beyannamenin hukuki yaptırımı olmadığı için ihlaller sürdü ve insan hakları zaman zaman büyük güçlerin siyasi bir aracı olarak kullanıldı.

📖 Konuyu ayrıntılı oku: İkinci Dünya Savaşı’nın Sonuçları