Bu sayfalarda Büyük Millet Meclisine karşı çıkan ayaklanmalar, meclisin aldığı tedbirler ve Sevr Antlaşması anlatılıyor. Sorular ayaklanmaların etkilerini ve Sevr’in neden uygulanamadığını yorumlamanı istiyor.
Sayfaya git:Sayfa 84Sayfa 86Sayfa 87Sayfa 88Sayfa 89
8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 84 Cevapları
Konu sorusu – Soru 1Kaynak sorusus. 84
Büyük Millet Meclisine karşı çıkan ayaklanmalarda hangi grupların ya da çevrelerin etkisi vardı? Açıkla.
Cevabı göster
Ayaklanmalarda İstanbul Hükûmeti ve İtilaf devletlerinin, özellikle İngilizlerin kışkırtmaları etkiliydi. Manda ve himayeyi savunan çevreler, başına buyruk davranmak isteyen bazı Kuvâ-yı Millîye liderleri ve bağımsız devlet kurmak isteyen azınlıklar da ayaklanmalarda rol oynadı.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: I.TBMM’ye Karşı Ayaklanmalar
Konu sorusu – Soru 2Kaynak sorusus. 84
Meclise karşı hiç ayaklanma çıkmadığını varsay. Bu durum Millî Mücadele’nin gidişatını nasıl etkilerdi? Tartış.
Cevabı göster
Örnek cevap: Ayaklanmalar olmasaydı asker ve kaynaklar iç savaşa değil doğrudan düşmana karşı kullanılırdı. Kardeş kanı dökülmez, düzenli ordu daha çabuk kurulurdu. Yunan ordusu Anadolu içlerine bu kadar kolay ilerleyemez ve Millî Mücadele daha kısa sürede kazanılırdı.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: I.TBMM’ye Karşı Ayaklanmalar
8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 86 Cevapları
Kavram haritasıEtkinliks. 86
BMM’ye karşı çıkan ayaklanmalarla ilgili kavram haritasındaki boş kutucukları uygun ifadelerle tamamla.
Cevabı göster
Ortadaki başlık: Büyük Millet Meclisine Karşı Çıkan Ayaklanmalar. Anzavur ve Kuvâ-yı İnzibatiye’nin olduğu kutu: Doğrudan İstanbul Hükûmeti Tarafından Çıkarılan Ayaklanmalar. Çerkez Ethem ve Demirci Mehmet Efe’nin olduğu kutu: Kuvâ-yı Millîyeci Olup Sonradan Ayaklananlar. Kışkırtmalarla çıkanlar için örnek: Bolu-Düzce-Hendek-Adapazarı, Bozkır, Çapanoğlu, Koçgiri. Azınlıklar için örnek: Ermeni ve Rum (Pontus) ayaklanmaları.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: I.TBMM’ye Karşı Ayaklanmalar
8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 87 Cevapları
Konu sorusu 1Kaynak sorusus. 87
Osmanlı Devleti’ni Sevr Antlaşması’nı imzalamaya zorlayan sebepler nelerdir? Açıkla.
Cevabı göster
İtilaf devletleri San Remo’da şartları belirleyip Osmanlı’ya dayattı. Kabul ettirmek için Yunan ordusunu saldırıya geçirdiler; Bursa, Balıkesir, Uşak ve Edirne gibi yerler işgal edildi. Ordusu dağıtılmış ve başkenti işgal altındaki İstanbul Hükûmeti de karşı koyamayıp antlaşmayı imzaladı.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Sevr Antlaşması (10 Ağustos 1920)
Konu sorusu 2Kaynak sorusus. 87
İtilaf devletlerinin Sevr ile azınlıklara geniş haklar vermesinin amaçları neler olabilir? Tartış.
Cevabı göster
İtilaf devletleri azınlıkları bahane ederek Osmanlı’nın iç işlerine sürekli karışmak istiyordu. Azınlıkları güçlendirerek Anadolu’da yeni devletler kurmayı ve Türk egemenliğini zayıflatmayı amaçladılar. Antlaşmada azınlık hakları gözetilmezse İstanbul’un alınacağının yazılması da bu amacı gösterir.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Sevr Antlaşması (10 Ağustos 1920)
8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 88 Cevapları
Konu sorusu 1 – Soru 1Kaynak sorusus. 88
Sevr Antlaşması’nın askerî hükümlerinin Osmanlı’ya etkileri neler olabilir? Tartış.
Cevabı göster
Ordunun jandarma dâhil 50.700 kişiyle sınırlanması ve yalnız gönüllülerden oluşması, devletin kendini savunamaz hâle gelmesi demekti. Boğazların Türk üyesi olmayan bir komisyona bırakılmasıyla İstanbul da korunamazdı. Bu hükümler devleti tamamen işgalcilerin insafına bırakırdı.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Sevr Antlaşması (10 Ağustos 1920)
Konu sorusu 1 – Soru 2Kaynak sorusus. 88
Sevr Antlaşması’nın ekonomik hükümlerinin Osmanlı’ya etkileri neler olabilir? Tartış.
Cevabı göster
Kapitülasyonların yeniden uygulanması yerli üreticinin yabancılarla rekabet etmesini imkânsız kılardı. Bütçenin yabancıların kurduğu bir mali komisyona bırakılması, devletin kendi parasını bile yönetememesi anlamına gelirdi. Böylece ekonomik bağımsızlık tamamen ortadan kalkardı.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Kapitülasyon Nedir? İlk Kapitülasyon, Sonuçları ve Kaldırılması
Konu sorusu 2Kaynak sorusus. 88
Sevr için kullanılan “ölü doğmuş bir antlaşma” ifadesiyle ne anlatılmak isteniyor? Açıkla.
Cevabı göster
Bu ifade, Sevr’in imzalandığı hâlde hiç uygulanamadığını anlatır. Mebusan Meclisi onaylamadığı için hukuken geçersizdi, Büyük Millet Meclisi de onu tanımadı. Türk milleti Millî Mücadele’yi kazanarak antlaşmanın hayata geçmesini engelledi.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Sevr Antlaşması (10 Ağustos 1920)
8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 89 Cevapları
Konu sorusuKaynak sorusus. 89
Türk milleti Sevr’i ortadan kaldırmak için nasıl bir mücadele verdi? Tartış.
Cevabı göster
Türk milleti Sevr’i mitinglerle protesto etti ve mecliste kesin bir dille reddetti; imzalayanlar vatan haini ilan edildi. Karamsarlığa düşmeden düzenli orduyu kurdu ve işgalcilerle savaştı. Doğu, Güney ve Batı cephelerinde kazanılan zaferler ve sonunda Lozan Antlaşması ile Sevr tamamen ortadan kalktı.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923)
EtkinlikEtkinliks. 89
Anadolu Ajansı’nda gazeteci olsaydın Sevr Antlaşması’nı nasıl bir manşetle ve nasıl duyururdun? Yaz.
Cevabı göster
Örnek cevap: Manşet: “Sevr Bizim İçin Yok Hükmündedir!” Haber: İstanbul Hükûmeti’nin baskı altında imzaladığı Sevr Antlaşması, vatanımızı parçalamayı ve bağımsızlığımızı yok etmeyi amaçlıyor. Büyük Millet Meclisi bu antlaşmayı tanımıyor. Milletimiz Misakımillî sınırlarını korumak için son nefesine kadar mücadele edecektir.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Sevr Antlaşması (10 Ağustos 1920)
Sıkça Sorulan Sorular
Sevr Antlaşması ne zaman imzalandı?
Sevr Antlaşması 10 Ağustos 1920’de Osmanlı heyeti tarafından Fransa’da imzalandı; 433 maddeden oluşuyordu.
Hıyanet-i Vataniye Kanunu neden çıkarıldı?
29 Nisan 1920’de çıkarılan bu kanunla meclise karşı söz, yazı ya da hareketle saldıranlar vatan haini sayıldı; amaç ayaklanmaları önlemek ve meclisin otoritesini güçlendirmekti.
Yazılıya mı hazırlanıyorsun? 8. sınıf inkılap tarihi yazılı soruları sayfamızda örnek yazılılar ve cevap anahtarı var.
Bu sayfadaki cevaplar öğrencilere yol göstermek için Tarih Vakti tarafından yazılmıştır. Soruların ve kaynak metinlerin tam hâli MEB ders kitabındadır; açık uçlu sorularda kendi cümlelerinle cevap vermen beklenir.
Hazırlayan: Ramazan Yıldırım · Cevaplar Tarih Vakti tarafından yazılmıştır; soruların tam metni için MEB ders kitabına bakınız. · Son güncelleme: Kasım 2026
