Bu sayfalarda Lozan’dan sonra çözülmeyi bekleyen sorunlar işleniyor: yabancı okullar, Osmanlı borçları ve Musul. Sorular bu sorunların nedenlerini ve nasıl çözüldüğünü açıklamanı istiyor.
Sayfaya git:Sayfa 189Sayfa 190Sayfa 191Sayfa 192
8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 189 Cevapları
EtkinlikEtkinliks. 189
Lozan sonrası dış politika sorunlarının (nüfus mübadelesi, Musul, yabancı okullar, İstanbul’un boşaltılması, Hatay) hangi devletlerle yaşandığını yaz.
Cevabı göster
1. Nüfus Mübadelesi: Yunanistan. 2. Musul Sorunu: İngiltere. 3. Yabancı Okullar: Başta Fransa olmak üzere İtalya, İngiltere ve ABD gibi ülkemizde okulu bulunan devletler. 4. İstanbul’un Boşaltılması: İtilaf Devletleri (İngiltere, Fransa ve İtalya). 5. Hatay Sorunu: Fransa.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923)
Kenar sorusuKaynak sorusus. 189
Lozan’da Türkiye’nin istediği gibi karara bağlanamayan sorunların çözümü için nasıl bir yol izlenmiştir?
Cevabı göster
Bu sorunlar savaşla değil, diplomasi ve barışçı yollarla çözülmeye çalışıldı. Türkiye millî çıkarlarından taviz vermeden kararlı ve gerçekçi davrandı, devletler arası eşitliğe ve uluslararası kamuoyuna önem verdi. İkili görüşmeler yapıldı, gerektiğinde Milletler Cemiyetine başvuruldu ve yeni antlaşmalar imzalandı.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923)
8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 190 Cevapları
Kenar sorusuKaynak sorusus. 190
Lozan Antlaşması’ndan sonra Atatürk’ün dış politikasında hangi konular yer almıştır?
Cevabı göster
1923-1930 arasında Lozan’dan kalan sorunlar öne çıktı: yabancı okullar, Irak sınırı ve Musul, nüfus mübadelesi, Osmanlı borçları ve Boğazlar. 1930-1938 arasında ise Almanya ve İtalya’nın saldırgan politikalarına karşı güvenlik arandı. Bu dönemde Milletler Cemiyetine girildi, Balkan Antantı ve Sadabat Paktı imzalandı, Montrö ile Boğazlar sorunu çözüldü ve Hatay meselesi gündeme geldi.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Atatürk Dönemi Türk Dış Politikası (1923-1938)
Kenar sorusuKaynak sorusus. 190
Yabancı okullar neden bir sorun hâline gelmiştir?
Cevabı göster
Bu okullar Osmanlı’nın dağılma döneminde azınlıklar ve yabancılar tarafından açılmış, devlet tarafından yeterince denetlenememişti. Birçoğu ayrılıkçı faaliyetleri destekledi, bazıları Ermeni ve Rum çetelerine yardım etti. Başına buyruk davranan ve Türk toplumuna zarar veren bu okullar, yeni devletin bağımsızlığıyla bağdaşmıyordu.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Eğitim ve Kültür Alanında Yapılan İnkılaplar
8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 191 Cevapları
Soru 1Kaynak sorusus. 191
7 Kasım 1935 tarihli Yabancı Okullar Yönergesi bu okullara hangi şartları getirmiştir?
Cevabı göster
Türkçe, Türk tarihi, coğrafya ve sosyoloji dersleri Türk öğretmenler tarafından Türkçe okutulacaktı. Okulların resmî tatilleri Türk okullarıyla aynı olacaktı. Yeni şube ya da sınıf açamayacak, var olan sınıf sayısını da artıramayacaklardı.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Eğitim ve Kültür Alanında Yapılan İnkılaplar
Soru 2Kaynak sorusus. 191
Yabancı okulları düzene sokmak için neler yapılmıştır?
Cevabı göster
Zararlı faaliyetleri görülen okullar sıkı denetlendi; Merzifon Amerikan Koleji 1921’de kapatıldı. Lozan’ın 40. maddesiyle bu okulların ayrıcalıkları kaldırıldı ve Türk kanunlarına uymaları zorunlu oldu. 1924’te Tevhid-i Tedrisat Kanunu ile Millî Eğitim Bakanlığına bağlandılar. 1925 genelgesi ve 1935 yönergesiyle yeni kurallar getirildi, uymayan okullar kapatıldı.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Tevhid-i Tedrisat Kanunu (1924): Maddeleri, Amacı ve Sonuçları
Kenar sorusuKaynak sorusus. 191
Osmanlı borçları konusu Lozan’da nasıl çözülmüştür?
Cevabı göster
Lozan’da Düyûn-ı Umûmiye İdaresi kaldırıldı. Borçlar, Osmanlı’dan ayrılan devletler arasında paylaştırılacak, ödemenin nasıl yapılacağına ise ilgili devletler sonra karar verecekti. Bu konu 1928 Paris antlaşmasıyla netleşti; en büyük payı Türkiye üstlendi ve son taksit 1954’te ödendi.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Düyun-u Umumiye İdaresi (1881): Kuruluşu, Gelirleri ve Sonuçları
8. Sınıf İnkılap Tarihi Ders Kitabı Sayfa 192 Cevapları
Kenar sorusuKaynak sorusus. 192
Musul konusu Milletler Cemiyetinde neden çıkmaza girmiştir?
Cevabı göster
İki taraf da Musul’un kendisine ait olduğunu savundu. Cemiyet o yıllarda büyük ölçüde İngiltere’nin etkisi altındaydı ve İngiltere bölgede Türk olmayan nüfusun daha fazla olduğunu ileri sürdü. Cemiyet Musul’u Irak’a bırakan bir karar verince TBMM bunu reddetti ve sorun çözülemedi.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Musul Sorunu (1923-1926): Haliç Konferansı, Milletler Cemiyeti ve Ankara Antlaşması
Kenar sorusuKaynak sorusus. 192
İngiltere Musul sorununun çözümünde neden uzlaşmaz bir tavır takınmıştır?
Cevabı göster
Çünkü Musul zengin petrol yataklarına sahipti. İngiltere, I. Dünya Savaşı’ndaki gizli antlaşmalarla bu bölgeyi almayı planlamıştı ve Musul’u kendi mandasındaki Irak’ta tutmak istiyordu. İsmet Paşa’nın dediği gibi Musul Türkiye için bir vatan, İngiltere için ise bir petrol meselesiydi.
📖 Konuyu ayrıntılı oku: Musul Sorunu (1923-1926): Haliç Konferansı, Milletler Cemiyeti ve Ankara Antlaşması
Sıkça Sorulan Sorular
Musul sorunu nasıl çözüldü?
5 Haziran 1926’da İngiltere ile Ankara Antlaşması imzalandı. Musul Irak’a bırakıldı, Hakkâri Türkiye’de kaldı; Irak, Musul petrollerinden aldığı verginin yüzde 10’unu 25 yıl boyunca Türkiye’ye verecekti.
Osmanlı borçlarının son taksiti ne zaman ödendi?
Türkiye payına düşen son taksiti 25 Mayıs 1954’te ödedi. Böylece yaklaşık bir asır süren Osmanlı borçları kapanmış oldu.
Yazılıya mı hazırlanıyorsun? 8. sınıf inkılap tarihi yazılı soruları sayfamızda örnek yazılılar ve cevap anahtarı var.
Bu sayfadaki cevaplar öğrencilere yol göstermek için Tarih Vakti tarafından yazılmıştır. Soruların ve kaynak metinlerin tam hâli MEB ders kitabındadır; açık uçlu sorularda kendi cümlelerinle cevap vermen beklenir.
Hazırlayan: Ramazan Yıldırım · Cevaplar Tarih Vakti tarafından yazılmıştır; soruların tam metni için MEB ders kitabına bakınız. · Son güncelleme: Kasım 2026
