10. Sınıf Tarih Ders Kitabı Sayfa 122-125 Cevapları

Örnek cevap: Türkiye Selçuklu Devleti Moğol baskısıyla zayıflamış, Anadolu birçok beyliğe bölünmüştü. Osmanlı Beyliği ise bu beyliklerin en batısında, Doğu Roma (Bizans) sınırında kurulmuştu. Bizans’ın zayıf olması ve bölgedeki tekfurların dağınık hâlde bulunması, Osmanlılara fetih imkânı verdi. Beylik, diğer Türk beylikleriyle uğraşmadan Bizans’a karşı gaza yaptığı için gaziler ve Türkmenler etrafında toplandı; bu da hızlı büyümeyi sağladı.

📖 Konuyu ayrıntılı oku: Anadolu’da İkinci Beylikler Dönemi

Örnek cevap: Önce Türk beylikleriyle iyi ilişkiler kurar, onlarla savaşmak yerine güçlerimi Bizans sınırına yöneltirdim. Tekfurlardan bazılarıyla anlaşıp bazılarıyla savaşarak bir denge politikası izlerdim. Büyük şehirleri doğrudan saldırı yerine çevresindeki kaleleri alarak ablukaya alırdım. Fethettiğim yerlerde halka adil davranır, can ve mal güvenliği sağlayarak onların desteğini kazanırdım.

📖 Konuyu ayrıntılı oku: Osman Bey (1281-1326)

Örnek cevap: Müzenin panoramik salonunda Bursa’nın 1326’daki fethi canlandırılır; tekfurun şehrin anahtarını Orhan Bey’e teslim etmesi ve Orhan Bey’in şehre girişi tasvir edilir. Koyunhisar ve Dimbos savaşları, Şeyh Edebali ile Osman Gazi, Davud-i Kayseri, Emir Sultan gibi kuruluş dönemi olay ve kişileri tablolarla anlatılır. Sergi bölümünde dönemin silahları, kıyafetleri ve gündelik eşyaları tanıtılır. Böylece beyliğin kuruluşu, fetihleri ve kültürel hayatı bir arada gösterilir.

📖 Konuyu ayrıntılı oku: Orhan Bey (1326–1362)

Örnek cevap: En çok ilgimi çeken nesne Türk yayıdır. Türk yayı; ağaç, hayvan boynuzu ve sinirin tutkalla birleştirilmesiyle yapılan, kısa ama çok güçlü, kirişli bir ok atma aletidir. Gerilmediği zaman ters yöne kıvrılan bu yay, küçük boyutuna rağmen ok çok uzağa fırlatır. Resim kısmına uçları dışa kıvrık bir yay ve kirişi çizilebilir.

Örnek cevap: Türk yayı öncelikle savaşta kullanılmıştır; atlı Türkmen savaşçılar at üzerinde hızla ok atarak düşmanı uzaktan yıpratırdı. Ayrıca avcılıkta ve askerlerin talimlerinde kullanılırdı. Okçuluk aynı zamanda saygın bir spor ve gelenekti; atış meydanlarında yarışmalar düzenlenirdi.

📖 Konuyu ayrıntılı oku: Osmanlı Devleti Ordu Teşkilatı

Örnek cevap: Evet, günümüzde sportif okçulukta kullanılan yaylar benzer özellik taşır. Eski yaylar ağaç, boynuz ve sinirden el emeğiyle aylar süren bir işçilikle yapılırken bugünkü yaylar karbon fiber, alüminyum ve plastik gibi malzemelerle fabrikalarda üretilir. Eskiden savaş ve av için kullanılan yay, bugün daha çok spor ve kültürel etkinliklerde kullanılır. Modern yaylarda nişangâh ve makara gibi parçalar bulunur; temel işlevleri ise aynıdır: kirişi gererek oku hedefe göndermek.

Bursa ve İznik, Bizans’ın Bitinya bölgesindeki en önemli iki merkeziydi; bu şehirler alınmadan bölgede kalıcı hâkimiyet kurulamazdı. İznik, Bizans’ın bir dönem başkentliğini yapmış, Hristiyan dünyası için önemli bir dinî merkezdi; fethi büyük prestij sağlayacaktı. Bursa ise verimli ovası, ticaret yolları üzerindeki konumu ve korunaklı yapısıyla beyliğe başkent olmaya uygundu. Bu şehirlerin alınması Marmara kıyılarına ve İstanbul’a giden yolu da açacaktı.

📖 Konuyu ayrıntılı oku: Orhan Bey (1326–1362)