Osmanlı Devleti Gerileme Dönemi konusunu tek bir yazı yerine daha anlaşılır ve sıkıcı olmaması için ayrı ayrı konular şeklinde ele alacağız.

İstediğiniz konu başlığının üzerine tıklayarak ilgili yazıya gidebilirsiniz.

Gerileme Dönemi Kısaca

Gerileme Dönemi (XVIII. yüzyıl), Karlofça‘dan (1699) sonra başlar ve yüzyılın sonuna kadar sürer. Osmanlı bu dönemde Avrupa’nın üstünlüğünü kabul etti, ilk kez Avrupa’yı örnek alarak ıslahat yaptı ve kaybettiği toprakları geri almak için savaştı. Küçük Kaynarca (1774) ile Kırım’ın kaybı başladı; III. Selim’in Nizam-ı Cedit‘i yeni bir dönemin habercisi oldu.

Osmanlı Devleti'nin 1699–1878 arasında imzaladığı antlaşmalar haritası: Karlofça, Pasarofça, Belgrad, Prut, Küçük Kaynarca, Yaş, Bükreş, Edirne, Hünkâr İskelesi, Ayastefanos ve Berlin
Karlofça’dan Berlin’e Osmanlı’nın imzaladığı antlaşmalar (1699–1878) · Tarih Vakti
KonuÖnemli bilgiler
Siyasi olaylarPrut (1711, kazanç), Pasarofça (1718), Belgrad (1739, Fransa’nın aracılığıyla), Küçük Kaynarca (1774), Kırım’ın Rusya’ya katılması (1783), Ziştovi (1791), Yaş (1792)
Lale Devri (1718–1730)İlk kez Avrupa örnek alındı; İbrahim Müteferrika matbaası (1727), ilk geçici elçilikler; Patrona Halil İsyanı ile sona erdi
Diğer ıslahatlarI. Mahmut (Humbaracı Ocağı), III. Mustafa (Sürat Topçuları ve Mühendishane-i Bahrî-i Hümayun, 1773)
III. SelimNizam-ı Cedit ordusu, Mühendishane-i Berrî-i Hümayun (1795), ilk daimî elçilikler; Kabakçı Mustafa İsyanı (1807)

Sıkça Sorulan Sorular

Osmanlı’da Avrupa ilk kez hangi dönemde örnek alındı?

Lale Devri’nde (1718–1730) ilk kez Avrupa örnek alındı; matbaa bu dönemde kuruldu.

Küçük Kaynarca Antlaşması’nın önemi nedir?

Kırım bağımsız oldu ve kaybı başladı; Rusya Ortodoksların koruyucusu sayıldı; Osmanlı ilk kez savaş tazminatı ödedi.

Ünitenin tamamı için: Osmanlı Devleti Siyasi Tarihi · Önceki dönem: Duraklama Dönemi · Sonraki dönem: XIX. Yüzyıl (Dağılma)

Hazırlayan: Ramazan Yıldırım · Son güncelleme: Ekim 2026