Tarih Dersleri

Suriye-Filistin Cephesi

Kısaca

Suriye-Filistin Cephesi, I. Dünya Savaşı’nda Kanal Harekâtı’ndan sonra İngilizlerin karşı saldırıya geçtiği cephedir. İngilizler 1917’de Kudüs’ü, 1 Ekim 1918’de Şam’ı aldı. Yıldırım Orduları Grubu’na bağlı 7. Ordu‘nun komutanı Mustafa Kemal, dağılan birlikleri toplayarak 26 Ekim 1918’de Katma‘da İngiliz ilerleyişini durdurdu. Bu hat, ileride Misak-ı Milli’nin güney sınırına temel oldu. Suriye-Filistin, Mustafa Kemal’in I. Dünya Savaşı’nda savaştığı son cephedir.

Bu yazımızda Osmanlı Devleti’nin I. Dünya Savaşı’ndaki savunma cephelerinin son konusu olan Suriye-Filistin Cephesi’ni inceleyeceğiz.

Osmanlı Devleti’nin Kanal Harekatı‘nda başarısız olup geri çekilmesi üzerine İngilizler karşı taarruza geçerek büyük bir saldırı başlatmışlardır. Giderek artan baskılar neticesinde ordu çözülmüş ve İngilizler Kudüs ve Filistin’i işgal etmiştir.

Suriye’de de işler hiç iyi gitmemekte ve İngilizler Şam’ı ele geçirmek üzeredir. İşte o günlerde bizzat Padişah Vahdettin, Mustafa Kemal’i yanına çağırıp Suriye-Filistin Cephesine tayin etmiştir (Ağustos 1918). Mustafa Kemal, ikinci kez Liman von Sanders komutasındaki Yıldırım Orduları’na bağlı 7. Ordu‘ya komutan olarak atanmıştır.

İngilizler ve İngiliz destekli Araplar’ın saldırıları üzerine 1 Ekim 1918’de Şam İngilizler’in eline geçmiştir.

Katma Savaşı (26 Ekim 1918)

Yıldırım Orduları ise dağılmaya başlamış ve emir komuta zinciri kalmamıştır. Bu durum sonrası Mustafa Kemal inisiyatif alarak Ekim başından itibaren geri çekilen birliklerin yönetimini fiilen üstlenmiştir.

Bu sırada Türk ordusunun geri çekildiğini düşünen İngilizler ve Araplar hiç beklemedikleri bir direnişle karşılaştı ve İngilizler Katma bölgesinde durduruldu. İki gün sonra ise Antakya kontrol altına alındı.

Mustafa Kemal, Halep’in kuzeyinden geçen Katma hattını Türk sınırı olarak belirledi. Böylece ileride kurulacak yeni Türk Devleti’nin millî hududu da Türk askerinin süngüleriyle fiilen burada tespit edilmiş oldu.

“İşte orada bu zafer sonucu bir hat belirledim ve kuvvetlerime, ‘düşman bu hattın ilerisine geçmeyecektir’ diye emir verdim. Gerek Erzurum Kongresi’nde, gerek Sivas Kongre’sinde Türkiye’nin milli sınırlarını belirlemek için ben Türk süngülerinin çizdiği bu hattı ileri sürdüm…” 

M.Kemal Atatürk

Mondros Ateşkes Antlaşması’nın imzalanmasının ardından Mustafa Kemal 31 Ekim 1918’de Liman von Sanders’in yerine Yıldırım Orduları Grup Komutanlığı’na atandı. Bu ateşkes anlaşmasının imzalanmasından sonra İngilizler Suriye’yi tamamen kontrolleri altına aldı.

Mustafa Kemal Atatürk’ün I. Dünya Savaşı’nda Yer Aldığı Cepheler

💡 Mustafa Kemal Atatürk’ün I. Dünya Savaşı’nda Yer Aldığı Cepheler:
⚔ Çanakkale Cephesi
⚔ Kafkas Cephesi
⚔ Suriye-Filistin Cephesi

💡 Suriye-Filistin Cephesi I.Dünya savaşı esnasında Mustafa Kemal’in savaştığı son cephedir.

Kronoloji

TarihOlay
Ocak–Şubat 1915I. Kanal Harekâtı
9 Aralık 1917İngilizler Kudüs’e girer
Ağustos 1918Mustafa Kemal ikinci kez 7. Ordu Komutanlığı’na atanır
19 Eylül 1918Nablus (Megiddo) yenilgisi; cephe çöker
1 Ekim 1918Şam düşer
26 Ekim 1918Katma Savaşı; İngilizler durdurulur
30 Ekim 1918Mondros Ateşkesi
31 Ekim 1918Mustafa Kemal Yıldırım Orduları Grup Komutanı olur

Sıkça Sorulan Sorular

Katma Savaşı’nın önemi nedir?

Osmanlı’nın I. Dünya Savaşı’ndaki son başarılı savunmalarından biridir. Mustafa Kemal’in burada çizdiği hat, Misak-ı Milli’de güney sınırının belirlenmesine temel oldu.

Mustafa Kemal I. Dünya Savaşı’nda hangi cephelerde savaştı?

Çanakkale, Kafkas (Doğu) ve Suriye-Filistin cephelerinde.

İlgili konular: Hicaz-Yemen Cephesi · Irak Cephesi · Yardım Cepheleri · Mondros Ateşkesi

Çıkmış soruları ve cevaplarını görmek için: 2026 KPSS Lisans Tarih Soruları · 2026 KPSS Ön Lisans Tarih Soruları · 2025 AYT Tarih Soruları.


Bu bilgiler MEB ve Akademik kaynaklar referans kullanılarak hazırlanmıştır.


Görsel Kaynakları:
https://tr.pinterest.com/pin/448671181619841744/

Hazırlayan: Ramazan Yıldırım · Son güncelleme: Ekim 2026

Cevap Yok