İlk Türk-İslam Devletleri

Çaka Beyliği (1081 – 1093)

Doğu Roma İmparatorluğu sınırlarını aşıp, Orta Asya’dan Ön Asya’ya aktığımız sıralarda, İzmir ve yakınlarını Bizans’tan temizleyerek, buralarda ilk Türk egemenliğini ( Çaka Beyliği) kuran Çaka Bey’dir.

Bu dev kudretli büyük Türk, Ege yalılarına ayak basıp da, önündeki sonsuz maviliğe baktığı zaman, yabancısı olduğu bu alemi hiç de yadırgamadı; kurmuş olduğu küçük beyliğinin güvenine, ekonomik kalkınmasına ancak denizlerin temel olacağını ince bir seziş ile anladı.

İzmir’de hemen bir tersane kurarak kısa zamanda üstleri kapalı 40 parça gemi denize indirerek ilk Türk filosunu meydana getirdi.

19 Mayıs 1090 günü, öğleye doğru Türk filosu, Sakız Kanalı’nı geçerken Koyun Adaları yakınında Bizans filosu ile karşılaştı.

Savaş; Türk Denizcilerinin şahlanışları, Bizans Denizcilerinin şaşkınlıkları içinde akşama kadar sürdü.

Gün kavuşurken ortada Bizans Donanmasından eser kalmamıştı. Ekserisi batmış, bir kısmı zapt edilmiş üç beş tanesi kaçıp kurtulabilmişti.

Büyük bir galibiyet ile sona eren bu 19 Mayıs 1090 çatışması; Türklerin ilk deniz savaşıdır.

Türkiye’yi; Bizans’a karada ilk tanıtan, Malazgirt Savaşı ile Selçuk Hükümdarı Alpaslan olmuştur.

Bizans’a, denizde Türkiye’yi tanıtan da, Koyun Adaları zaferiyle, İzmir Bey’i Çaka olmuştur.

Çaka Beyi İstanbul’u almak yolundaki arzusuna bir basamak yapmak üzere; Çanakkale’yi Bizans’tan almağa zorladığı sırada, burada şehit düşmüştür.

İzmir ile Ege Adalarında ilk Türk Egemenliğini kuran ve ilk Türk Amirali olarak, deniz tarihimizin ilk sayfalarını şerefle işleyen bu büyük Türkün ne hazindir ki mezarı var mıdır, yok mudur, nerededir? Bu bilinmemektedir.

Alıntı: https://denizmuzesi.dzkk.tsk.tr/dmk/upload/files/201611/58344553f229c-1479820627.pdf

İşte tarihimizde böyle önemli bir yere sahiptir Çaka Bey. Bu önemli beyliğe kısaca maddeler halinde değinelim.

Çaka Beyliği’nin Özellikleri:

🔷 Oğuzların Çavuldur koluna bağlı olan Çaka Bey tarafından İzmir ve çevresinde kurulmuştur. ( 1080 )

🔷 Bizans’ın elinde esir kaldığı sürede denizciliği öğrenen Çaka Bey , ilk Türk donanmasını kuran ilk Türk denizcisi kabul edilmektedir.

Türk Deniz Kuvvetleri arması | 1081

🔷 Kurduğu donanma ile Bizans’a ve Haçlılara karşı büyük başarılar kazanmış, Urla, Foça ve Midilli’yi almış, Rodos sakız ve İstanköy adalarını işgal etmiş, İstanbul’u ele geçirmek için Türkiye Selçukluları ve Peçeneklerle ittifak yapmıştır.

🔷 Çaka Bey kurduğu donanma ile Bizans ile mücadele etmiş ancak Bizans’ın kışkırtmaları sonucu Anadolu Selçuklu Sultanı I. Kılıç Arslan tarafından öldürülmüştür, toprakları da Bizans’ın eline geçmiştir.


Bu bilgiler MEB ve Akademik kaynaklar referans kullanılarak hazırlanmıştır.


Görsel Kaynakları:
https://www.tarihakli.com/osmanli-savas-deniz-tablo-resim/
https://www.dzkk.tsk.tr

Cevap Yok

Tartışmaya Katılın

Abonelerimiz Arasına Katıl

Sitemize abone olarak en son ders ve yazılardan haberdar olabilirsiniz.

Abone Olduğunuz İçin Teşekkürler...

Bir şeyler ters gitti :(