İlk Türk-İslam Devletleri

Talas Savaşı (751)

Türkler ile Müslümanlar Hz. Ömer döneminde İran’ın fethiyle sınır komşusu olmuşlardır.

Hz. Osman döneminde Türkler ile Müslümanlar arasında ilk kez savaşlar başlamıştır. (Belencer Savaşı)

Emeviler döneminde bu savaşlar devam etmiş ve Emevilerin Arapları diğer Müslümanlardan üstün tutmaları ve Türklere karşı son derece sert davranmaları nedeniyle bu dönemde Türkler arasında İslamiyet yayılmamıştır.

Abbasiler döneminde özellikle 751 Talas Savaşı’ndan sonraki dönemde Türklerle Araplar arasındaki savaşlar sona ermiş ve İslamiyet Türkler arasında hızla yayılmaya başlamıştır.

Talas Savaşı (751)

Talas Savaşı, Türk-Arap ilişkileri ve Türklerin İslamiyet’i kabul edişinde bir dönüm noktasını teşkil etmektedir.

Zira, Türkler Abbasi Devleti’nde idari ve askeri hizmetlerde bulunmuş ve Emevi Devleti’ne nazaran Türkler arasında İslamlaşma oranı ciddi artış göstermiştir.

Öte yandan, Türklerin Müslüman olmaları, sadece Türk ve İslam alemi için değil, aynı zamanda dünya tarihi açısından da büyük bir olaydır.

Çünkü Türkler İslam dinini herhangi bir devletin siyasi baskısı altında değil, kendi arzu ve istekleri ile benimsemişlerdir.

Talas Savaşı öncesi sınırlı seviyede bulunan Türk-Arap ilişkileri, bu savaştan sonra büyük bir ivme kazanmıştır.

Talas Savaşı sonrası Türklerin İslamiyet’e girişleri hızlanmış; bunda da Abbasilerin Türklere karşı uyguladıkları ılımlı politikaların büyük bir etkisi olmuştur.

Şimdi Türklerin İslamiyet’e girmesinde dönüm noktası olan bu savaşı neden ve sonuçlarıyla birlikte inceleyelim.

Talas Savaşı’nın Nedenleri:

🔷 Uygurların Orta Asya’daki otorite boşluğunu dolduramaması

🔷 Orta Asya’daki Çin egemenliğine son vermek isteyen Türklerin Abbasiler’den yardım istemesi

🔷 Çinliler ve Müslümanların İpek Yolu‘na hakim olmak istemesi

🔷 Müslüman Arapların İslamiyet’i Orta Asya’da yaymak istemesi

Talas Savaşı’nın Sonuçları:

🔷 Savaşı Abbasiler kazandı.

🔷 Savaşın kazanılmasında Türklerin Abbasiler’e yardımı etkili olmuştur.

🔷 Emeviler dönemindeki Türk-Arap düşmanlığı yerini dostluğa bırakmıştır.

🔷 Orta Asya Çin istilasından ve Çinlileşmekten kurtuldu.

🔷 Çin’in batıya ilerleme politikası son buldu.

🔷 751 yılı Türk-İslam tarihinin başlangıcı oldu.

🔷 İslamiyet Orta Asya’da hızla yayıldı.

🔷 Türkler kitleler halinde İslamiyet’i kabul etmeye başladı (Karluklar gibi).

🔷 Uygurların yaptığı sanat eserleri Batı’ya taşındı.

🔷 Çinlilere ait önemli teknik buluşlar (Kâğıt, Matbaa, Barut, Pusula) İslam Dünyası tarafından öğrenildi.

İSLAM ŞEHİRLERİ VE UNVANLARI
💫 Semerkant: Şehirlerin Şahı
💫 Buhara: İslam’ın Roması
💫 Kaşgar: Işıldayan İnci
💫 Isfahan: Dünyanın yarısı

Tarihi Semerkant, 1872 tarihli yağlı boya

Türkler’in İslamiyet’i Kabul Etme Nedenleri:

🔷 Türklerde daha önce var olan Gök -Tanrı inancı (Tek Tanrılı İnanç)

🔷 Kurban kesme adetlerinin varlığı ve ölümden sonraki yaşama inanılmasının İslam kurallarıyla bağdaşması

🔷 Türklerin toplum hayatının İslam’ın emir ve yasakları ile çelişmemesi

🔷 Türklerdeki “Cihangirlik” düşüncesinin İslam’daki Cihat ve Gaza’ya karşılık gelmesi

🔷 İslamiyet’in ibadeti temiz olan her yerde yapılmasını kabul etmesi (Tapınak inanışından uzaklık)

🔷 Türklerin Müslüman tüccarlarla etkileşim yaşaması

🔷 Türklerin İslamiyet’e girişlerini kolaylaştıran ve hızlandıran gelişme; Abbasilerin hoşgörü politikalarıdır.

Türklerin İslam Devletindeki Hizmetleri:

🔷 İslam dünyasını dış saldırılara karşı (Bizans ve Haçlı saldırılarına) korudular.

🔷 İslam dünyasında siyasi birliği sağladılar.

🔷 Halifeliği koruyup (Büveyhoğularının baskısından) halifeliğin devam etmesini sağladılar.

🔷 İslam dinini yaydılar. (Pakistan, Afganistan, Bangladeş ve Hindistan’ın bir kısmı ile Balkanlar).


Bu bilgiler MEB ve Akademik kaynaklar referans kullanılarak hazırlanmıştır.


Savaşın Efsaneleri 10. Bölüm | Talas Savaşı | TRT Belgesel

Görsel Kaynakları:
http://ramazanates.blogspot.com/2018/08/turklerin-uyans-talas-kitab-grafikleri.html
https://tr.wikipedia.org/wiki/Dosya:%D0%A2%D0%BE%D1%80%D0%B6%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D1%83%D1%8E%D1%82.jpg

Cevap Yok

Tartışmaya Katılın

Abonelerimiz Arasına Katıl

Sitemize abone olarak en son ders ve yazılardan haberdar olabilirsiniz.

Abone Olduğunuz İçin Teşekkürler...

Bir şeyler ters gitti :(